ҮЙІНДІЛЕРДІҢ ЖЫЛУДАН ҚОРҒАЙТЫН ЖАБЫНДАРЫНА АРНАЛҒАН ГЕОКОМПОЗИТТЕРДІҢ ТӨЗІМДІЛІГІ ЖӘНЕ МИКРОҚҰРЫЛЫМДЫҚ ЗЕРТТЕУЛЕРІ

Авторлар

Аты Тіркелу
Наталья Серая

Д.Серікбаев атындағы Шығыс Қазақстан техникалық университеті

Вадим Литвинов

«Жобалық-экологиялықбюро» ЖШС

Гульжан Даумова

Д.Серікбаев атындағы Шығыс Қазақстан техникалық университеті

Дәурен Советханов

Д.Серікбаев атындағы Шығыс Қазақстан техникалық университеті

Мерей Баймурзина

Д.Серікбаев атындағы Шығыс Қазақстан техникалық университеті

Журналдың саны:

Том 1, № 1, 2026

Беттер:

73-86

Қаралымдар:

16

Түйін сөздер:

геокомпозит, төмен қысымды полиэтилен, геотекстиль, микроқұрылым, төзімділік, растрлық электронды микроскопия, жылудан қорғайтын жабын, пайдалану қасиеттері

Аңдатпа

Мақалада Қоңырат кенішінің ТМТ үйінділерінің қысқы блоктарын жабу үшін қолданылатын төмен қысымды полиэтиленнен (ТҚП) және геотекстильден тұратын геокомпозиттің төзімділігін бағалау бойынша эксперименттік зерттеулердің нәтижелері келтірілген. Әр түрлі уақытта (бір айдан үш жылға дейін) пайдаланылған үлгілер зерттелді. JSM-6390LV растрлық электронды микроскопын ("JEOL", 2007) қолдана отырып, ТҚП және геотекстиль беттеріне микроқұрылымдық зерттеулер жүргізілді. Пайдалану процесінде ТҚП бетінде материалдың біртіндеп деформациясын көрсететін микрожарықтар мен ойықтар пайда болатыны анықталды, ал геотекстиль құрылымы тұтастықты сақтайды. Нәтижелер геокомпозиттің полимерлі матрицасының деградациясының сипатын бағалауға және оның ұзақ мерзімді пайдалану жағдайында сыртқы әсерлерге жоғары төзімділігін растауға мүмкіндік береді. Сондай-ақ,полимер бөлігінде микроақаулар болса да, жабын өзінің функционалдығын сақтап, жылу қорғауды тиімді орындауды жалғастыратынын көрсетті.

Пайдаланылған дереккөздер

  1. Litvinov, V.V., Aitekenova, D.A., Zhuravlev, I.P., Seraya, N.V., Daumova, G.K. (2023). Increasing the Duration of Dump Leaching of Copper Under Winter Conditions. Metallurgist, 67(3-4), 542-553. https://doi.org/10.1007/s11015-023-01536-x
  2. Wu, H., Yao, C., Li, C., Miao, M., Zhong, Y., Lu, Y., Liu, T. (2020). Review of application and innovation of geotextiles in geotechnical engineering. Materials, 13(7), 1774. https://doi.org/10.3390/ma13071774
  3. Carneiro, J.R., Lopes, M.d.L. (2022). Weathering of a nonwoven polypropylene geotextile: Field vs. laboratory exposure. Materials, 15, 8216. https://doi.org/10.3390/ma15228216
  4. Al-Barqawi, M., Aqel, R., Wayne, M., Titi, H., Elhajjar, R. (2021). Polymer Geogrids: A Review of Material, Design and Structure Relationships. Materials, 14, 4745. https://doi.org/10.3390/ma14164745
  5. Scholz, P., Falkenhagen, J., Wachtendorf, V., Brüll, R., Simon, F.-G. (2024). Investigation on the Durability of a Polypropylene Geotextile under Artificial Aging Scenarios. Sustainability, 16, 3559. https://doi.org/10.3390/su16093559
  6. Tanasă, F., Nechifor, M., Ignat, M.-E., Teacă, C.-A. (2022). Geotextiles - A Versatile Tool for Environmental Sensitive Applications in Geotechnical Engineering. Textiles, 2, 189-208. https://doi.org/10.3390/textiles2020011
  7. Carneiro, J.R., Lopes, M.d.L. (2022). Weathering of a nonwoven polypropylene geotextile: Field vs. laboratory exposure. Materials, 15, 8216. https://doi.org/10.3390/ma15228216
  8. Markiewicz, A., Koda, E., Kiraga, M., Wrzesiński, G., Kozanka, K., Naliwajko, M., Vaverková, M.D. (2024). Polymeric Products in Erosion Control Applications: A Review. Polymers, 16, 2490. https://doi.org/10.3390/polym16172490
  9. Lebedev, M.P., Startsev, O.V., Petrov, M.G., Kopyrin M.M. (2023). The Formation of Microcracks during Climatic Aging of Polymer-Composite Materials. Polymer Science, Series D, 16, 116–123. https://doi.org/10.1134/S199542122301015X
  10. Balla, V.K., Kate, K.H., Satyavolu, J., Singh, P., Tadimeti, J.G.D. (2019). Additive manufacturing of natural fiber reinforced polymer composites: Processing and prospects. Composites Part B: Engineering, 106956, https://doi.org/10.1016/j.compositesb.2019.106956
  11. Chubarenko, B., Domnin, D., Simon, F.-G., Scholz, P., Leitsin, V., Tovpinets, A., Karmanov, K., Esiukova, E. (2023). Change over Time in the Mechanical Properties of Geosynthetics Used in Coastal Protection in the South-Eastern Baltic. Journal of Marine Science and Engineering, 11, 113. https://doi.org/10.3390/jmse11010113
  12. Koerner, R., Hsuan, Y., Koerner, G. (2017). Lifetime predictions of exposed geotextiles and geomembranes. Geosynthetics International, 24, 198–212. https://doi.org/10.1680/jgein.16.00026
  13. Odeh, N.A., Al-Rkaby, A.H.J. (2022). Strength, Durability, and Microstructures characterization of sustainable geopolymer improved clayey soil. Case Studies in Construction Materials, 16, e00988. https://doi.org/10.1016/j.cscm.2022.e00988
  14. Jwaida, Z., Dulaimi, A., Mashaan, N., Othuman Mydin, M.A. (2023). Geopolymers: The Green Alternative to Traditional Materials for Engineering Applications. Infrastructures, 8, 98. https://doi.org/10.3390/infrastructures8060098
  15. Aparicio-Ardila, M.A., Pedroso, G.O.M., Kobelnik, M., Valentin, C.A., Luz, M.P., Silva, J.F. (2021). Evaluating the degradation of a nonwoven polypropylene geotextile exposed to natural weathering for 3 years. International Journal of Geosynthetics and Ground Engineering, 7, 69. https://doi.org/10.1007/s40891-021-00314-6
  16. Vicuña, L., Jaramillo-Fierro, X., Cuenca, P.E., Godoy-Paucar, B., Inga-Lafebre, J.D., Chavez Torres, J.L., García, J.F., Guaya, D., Febres, J.D. (2024). Evaluation of the Effectiveness of Geogrids Manufactured from Recycled Plastics for Slope Stabilization-A Case Study. Polymers, 16, 1151. https://doi.org/10.3390/polym16081151
Seraya, N., Litvinov, V., Daumova, G., Sovetkhanov, D., & Baimurzina, М. (2026). MICROSTRUCTURAL STUDIES AND DURABILITY OF GEOCOMPOSITES FOR THERMAL PROTECTION COATINGS OF LANDFILLS. EKTU Journal of Engineering Sciences, 1(1), 73-86. https://doi.org/10.51885/3134-8009_JES_2026_1_7